Türkdilli Ölkələrin Parlament Assambleyasının yaradılması barədə Saziş imzalandı

Bu gün İstanbuldakı Dolmabağça sarayında Türkiyə Böyük Millət Məclisinin ev sahibliyi ilə Türkdilli Ölkələrin Parlament Assambleyasının I konfransı keçirilib. Tədbirdə Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin sədri Oqtay Əsədovun başçlıq etdiyi parlament nümayəndə heyəti iştirak edib.

Konfransın açılışında çıxış edən Türkiyə Prezidenti Abdullah Gül bildirib ki, bu tarixi gündə dili, dini, adət-ənənələri, müştərək keçmişi olan xalqların daha da yaxınlaşması istiqamətində yeni bir addım atılır. Ən yüksək səviyyədə keçirilmiş görüşlər, habelə alimlər, iş adamları, sənətçilər arasında dostluq münasibətləri xalqlarımızın böyük dəstəyi ilə daha da genişlənir.
Türkdilli Ölkələrin Parlament Assambleyasının yaradılması təklifini 1996-cı ildə Qazaxıstan prezidenti Nursultan Nazarbayev irəli sürmüşdü və bu gün imzalanacaq sazişlə bu mühüm təşkilat qurulacaqdır. Assambleyanın Türkiyədə fəaliyyət göstərəcək Daimi Katibliyinin yaradılması fikri də bütün dövlət başçıları tərəfindən dəstəklənib. Bu məsələ gələn il Bakıda keçiriləcək zirvə görüşündə müzakirə olunacaq, sonra isə Bişkekdəki sammitdə müvafiq sənəd imzalanacaqdır. Bundan başqa, Türkdilli Ölkələrin Ağsaqqallar Şurasının da yaradılması nəzərdə tutulur.
Abdullah Gül daha sonra deyib ki, Türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının 1992-ci ildən başlayaraq keçirilmiş 8 zirvə görüşündə əməkdaşlığın möhkəmləndirilməsi istiqamətində mühüm qərarlar qəbul olunub: “Bakıda keçiriləcək sammit də bu baxımdan çox əhəmiyyətli olacaq. Türk xalqlarının qardaşlıq ittifaqı heç kimə qarşı deyil, əksinə, sağlam zəkaya söykənən birliyin qurulması məqsədini daşıyır. Qardaş xalqlar son illər böyük enerji və nəqliyyat layihələri həyata keçiriblər. Bir zamanlar çoxlarına əfsanə kimi görünən Bakı-Tbilisi-Ceyhan boru kəməri ilə artıq 500 milyon barrel xam neft Bakıdan dünya bazarlarına göndərilib, Qazaxıstan neftinin də bu boru xətti ilə nəqlinə başlanıb. Bakı-Tbilisi-Ərzurum qaz kəməri də uğurla fəaliyyət göstərir. Bakı, Tbilisi və Qarsda dövlət başçılarıının təməlini qoyduğu Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun tikintisi də davam edir. Bütün bu layihələr dost və qardaş ölkələrin uğurlu əməkdaşlığının gözəl örnəyidir. Türkiyənin dövlət başçısı konfransın işinə uğurlar dilədi, Türkdilli Ölkələrin Parlament Assambleyasının millət vəkillərinin dostluğuna və əməkdaşlığına təkan verəcəyinə ümidvar olduğunu söyləyib.
Azərbaycan Milli Məclisinin sədri Oqtay Əsədov və Türkiyə parlamentinin spikeri Köksal Toptan da çıxışlarında yaradılan qurumun türkdilli ölkələrin qanunverici orqanları arasında əməkdaşlığın möhkəmləndirilməsi, mühüm məsələlərdə ortaq mövqedən çıxış edilməsi baxımından əhəmiyyətli olduğunu söyləyiblər. Oqtay Əsədov Azərbaycan dövlətinin türk dünyasında birliyin və həmrəyliyin gücləndirilməsinə xüsusi önəm verdiyini vurğulayıb. Əlavə etdi ki, türkdilli ölkələrin yerləşdiyi coğrafiya dünyanın siyasi və iqtisadi həyatında olduqca əhəmiyyətlidir.
Sonra türkdilli ölkələrdən gəlmiş millət vəkilləri çıxış ediblər. Türkiyə-Azərbaycan parlamentlərarası dostluq qrupunun sədri Mustafa Kabakçı bildirib ki, azərbaycanlı şair Əhməd Cavadın şeirində deyidiyi kimi, çırpınan Qara dənizi salamlayan türk bayrağını bir gün də Qarabağ salamlayacaq, bütün dünyada türk mərkəzləri qurulacaq, türk xalqları dünyada söz sahibi olacaqlar.
Konfransın sonunda yekun Bəyannaməsini və Türkdilli Ölkələrin Parlament Assambleyasının yaradılması barədə Sazişi Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri Köksal Toptan, Azərbaycan Milli Məclisinin sədri Oqtay Əsədov, Qazaxıstan parlamenti Senatının sədr müavini Muhammed Kopeyev, Qırğızıstan parlamentinin sədri Aytibay Taqayev imzalayıblar.
Konfrans çərçivəsində Türkiyə Prezidenti Abdullah Gül Azərbaycan Milli Məclisinin sədri Oqtay Əsədovu qəbul edib. Oqtay Əsədov Türkiyə parlamentinin sədri Köksal Toptan və digər həmkarları ilə də görüşləri olub./ANS PRESS/